نهج البلاغه کلمات قصار حکمت شماره ۱۹۴ (شرح میر حبیب الله خوئی)

حکمت ۲۰۵ صبحی صالح

۲۰۵-وَ قَالَ ( علیه ‏السلام  )کُلُّ وِعَاءٍ یَضِیقُ بِمَا جُعِلَ فِیهِ إِلَّا وِعَاءَ الْعِلْمِ فَإِنَّهُ یَتَّسِعُ بِهِ

شرح میر حبیب الله خوئی ج۲۱

الرابعه و التسعون بعد المائه من حکمه علیه السّلام

(۱۹۴) و قال علیه السّلام: کلّ وعاء یضیق بما جعل فیه إلّا وعاء العلم فإنّه یتّسع به.

المعنى

قال الشارح المعتزلی: هذا الکلام تحته سرّ عظیم و رمز إلى معنى شریف غامض و منه أخذ مثبتوا النفس الناطقه الحجّه على قولهم، و محصول ذلک أنّ القوى الجسمانیه تضیق و تتعب بتکرار أفاعیلها کقوّه البصر، فانّها تکلّ بتکرار النظر حتى تسقط من الأثر، و کذلک قوّه السمع تکلّ بتکرار الأصوات، و لکنا وجدنا القوّه العاقله بالعکس من ذلک، فکلّما تکرّرت المعقولات علیها ازدادت سعه و انبساطا و استعدادا لادراک امور اخرى، و تکرار المعقولات علیها یشحذها و یصقلها فهی إذن مخالفه فی هذا الحکم للقوى الجسمانیّه فلیست منها، و إذا لم تکن منها فهی مجرّده و هی التی نسمّیها النفس الناطقه-  انتهى ملخّصا.

أقول: مبنى هذا القول على أنّ صدور الأفعال الجسمانیه یستلزم نقصان نشاط المادّه و صرفها فی العمل فتنفد رویدا رویدا إلى أن یضمحلّ، و لکن اکتشفوا فی العصور الأخیره الرادیوم و جرّبوه فوجدوه تزداد نشاطا بالتشعشع، فتدبّر.

الترجمه

فرمود: هر ظرفی بدانچه در آن است تنک مى‏ شود جز ظرف دانش که بوسیله آن پهناور مى‏ شود.

منهاج ‏البراعه فی ‏شرح ‏نهج ‏البلاغه(الخوئی)//میر حبیب الله خوئی

بازدیدها: ۲۵

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.