نامه ۷۳ ترجمه شرح ابن میثم بحرانی

۷۳ از پیمان نامه‏ هاى امام ( ع ) که براى قبیله ربیعه و مردم یمن نوشته و از روى دستنوشت هشام بن کلبى نقل شده است .

هَذَا مَا اِجْتَمَعَ عَلَیْهِ أَهْلُ ؟ اَلْیَمَنِ ؟ حَاضِرُهَا وَ بَادِیهَا وَ ؟ رَبِیعَهُ ؟ حَاضِرُهَا وَ بَادِیهَا أَنَّهُمْ عَلَى کِتَابِ اَللَّهِ یَدْعُونَ إِلَیْهِ وَ یَأْمُرُونَ بِهِ وَ یُجِیبُونَ مَنْ دَعَا إِلَیْهِ وَ أَمَرَ بِهِ لاَ یَشْتَرُونَ بِهِ ثَمَناً وَ لاَ یَرْضَوْنَ بِهِ بَدَلاً وَ أَنَّهُمْ یَدٌ وَاحِدَهٌ عَلَى مَنْ خَالَفَ ذَلِکَ وَ تَرَکَهُ أَنْصَارٌ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ دَعْوَتُهُمْ وَاحِدَهٌ لاَ یَنْقُضُونَ عَهْدَهُمْ لِمَعْتَبَهِ عَاتِبٍ وَ لاَ لِغَضَبِ غَاضِبٍ وَ لاَ لاِسْتِذْلاَلِ قَوْمٍ قَوْماً وَ لاَ لِمَسَبَّهِ قَوْمٍ قَوْماً عَلَى ذَلِکَ شَاهِدُهُمْ وَ غَائِبُهُمْ وَ حَلِیمُهُمْ وَ سَفِیهُهُمْ وَ عَالِمُهُمْ وَ جَاهِلُهُمْ ثُمَّ إِنَّ عَلَیْهِمْ بِذَلِکَ عَهْدَ اَللَّهِ وَ مِیثَاقَهُ إِنَّ عَهْدَ اَللَّهِ کَانَ مَسْئُولاً وَ کَتَبَ ؟ عَلِیُّ بْنُ أَبِی طَالِبٍ ؟

لغت

حلف : پیمان

ترجمه

« این پیمانى است که مردم یمن چه یکجانشین و چه صحراگردشان و اهل قبیله ربیعه چه یکجانشین و چه صحراگردشان بر سر آن توافق کردند که همگى به سوى کتاب خدا دعوت کنند و مطابق آن امر نمایند و سخن کسى را که آنان را به کتاب خدا دعوت کند و بر اساس آن امر نماید بپذیرند و آن را در مقابل بهایى نفروشند و به عوض کردن آن راضى نشوند و دیگر این که در برابر مخالف و فروگذارنده آن همدست و یار و یاور یکدیگر باشند ، دعوتشان همسو و یکى باشد ،به خاطر سرزنش ملامتگر و یا خشم خشمگیرنده نیز به جهت خوار ساختن گروهى ، گروه دیگر را و دشنام دادن جمعى به جمع دیگر پیمانشان را نشکنند ، به این پیمان‏نامه ، حاضر و غایب ، دانا و کم خرد ، پخته و نادانشان پایبند هستند .

وانگهى با این عهدنامه ، عهد و پیمان خدا بر آنها استوار گشت ، و البته از پیمان خدا مؤاخذه مى‏شوند . و این پیمان‏نامه را على بن ابى طالب نوشت » .

شرح

در این عهدنامه چند نکته به شرح زیر است :

۱ کلمه هذا ، مبتدا و ما ، موصول و صفت براى مبتدا و انّهم . . . ، خبر مبتدا است و ممکن است کلمه هذا مبتدا و جمله ما اجتمع علیه خبر آن و انّهم تفسیر [ ۱ ] براى هذا ، باشد ، گویا کسى گفته است که آنان بر سر چه چیز با هم متحد و هم‏پیمان شده‏اند ؟ در پاسخ گفته شده است : بر اساس کتاب خدا آنان اجتماع و توافق کرده‏اند . على کتاب اللّه خبر براى انّهم است ، و جمله یدعون حال ، و هم عامل و متعلّق جار و مجرور [ الیه ] مى‏باشد . و حاضر ( یکجانشینى ) و بادى صحراگرد از مردم یمن و هم چنین از قبیله ربیعه مى‏باشد .

۲ عبارت : لا یشترون به ثمنا کنایه از پایبندى و عمل ایشان به قرآن است .

۳ جمله : و انّهم ید واحد ، یعنى در برابر مخالفان قرآن ، یار و یاور یکدیگرند . نام ید دست را از باب اطلاق نام سبب بر مسبّب به طور مجاز بر شخص کم‏کار اطلاق کرده است ، و کلمه : انصار خبر دوّم براى انّ و بعضهم خبر براى انصار است .

۴ عبارت و لا لاستذلال قوم قوما یعنى ، بدان جهت که قبیله دیگر ، افراد قوم و قبیله آنان را خوار شمرده و یا دشنام داده است ، پیمان شکنى نمى‏کنند .

و بعضى عبارت را : لمشیئه قوم قوما نقل کرده ‏اند ، یعنى براى ارادت گروهى به گروه دیگر .

و در روایتى آمده است : کتب على بن ابو طالب ، و همین روایت [ ابو ، با واو ] از قول امام ( ع ) مشهور است ، و جهتش آن است که امام ( ع ) این کنیه [ ابو طالب ] را علم ، به منزله یک لفظ محسوب داشته که اعراب آن تغییر نمى‏ کند .

ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم جلد ۵

 

بازدیدها: ۰

دیدگاه‌ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.